Prezident İlham Əliyev: “Müdafiə qabiliyyəti, özü də təkcə hərbi paradda deyil, döyüş meydanında göstərilmiş həmin qabiliyyət vacibdir”

 Son illərdə Azərbaycanın xarici siyasətində müşahidə olunan əsas istiqamətlərdən biri aparıcı beynəlxalq güclərlə qarşılıqlı faydalı və uzunmüddətli əməkdaşlığın daha da möhkəmləndirilməsidir. Xüsusilə Amerika Birləşmiş Ştatları və Avropa İttifaqı ilə əlaqələrin inkişafı Azərbaycanın beynəlxalq mövqeyinin güclənməsində mühüm rol oynayır. Rəsmi bəyanatlarda vurğulandığı kimi, ABŞ Prezidenti Donald Tramp administrasiyası dövründə Azərbaycan–ABŞ münasibətləri yeni mərhələyə qədəm qoyaraq strateji tərəfdaşlıq səviyyəsinə yüksəlmiş, eyni zamanda Avropa Komissiyası ilə münasibətlər də tarixi baxımdan ən yüksək inkişaf mərhələsinə çatmışdır. 2026-cı ilin iyulun 13-də  keçirilən IV Şuşa Qlobal Media Forumu Azərbaycanın xarici siyasəti, regional təhlükəsizlik və beynəlxalq əməkdaşlıq məsələlərinin müzakirə olunduğu mühüm beynəlxalq platformalardan biri kimi diqqət çəkdi. Forum çərçivəsində Prezident İlham Əliyev yerli və xarici media nümayəndələrinin suallarını cavablandırarkən Azərbaycanın xarici siyasət prioritetləri, ABŞ və Avropa İttifaqı ilə münasibətlərin hazırkı vəziyyəti, ölkənin beynəlxalq nüfuzu və regional proseslərdə rolu barədə geniş fikirlər səsləndirdi.

Prezident İlham Əliyev çıxışında vurğuladı ki, Azərbaycan ilə Amerika Birləşmiş Ştatları arasında münasibətlər son dövrdə yeni mərhələyə qədəm qoyub və artıq strateji tərəfdaşlıq səviyyəsinə yüksəlib. Dövlət başçısının sözlərinə görə, Vaşinqtonda ABŞ Prezidenti Donald Trampla keçirilən görüş, Davos Dünya İqtisadi Forumu çərçivəsində baş tutan növbəti görüş, Azərbaycanın Prezident Trampın təşəbbüsü ilə yaradılmış Sülh Şurasına təsisçi üzv kimi dəvət olunması, ABŞ vitse-prezidentinin Bakıya səfəri və Strateji Tərəfdaşlığın Qurulması haqqında Birgə Bəyanatın imzalanması iki ölkə arasında münasibətlərin tarixində yeni səhifə açıb. Prezident qeyd edib ki, hazırda həmin sənəddə nəzərdə tutulan bütün müddəaların həyata keçirilməsi istiqamətində fəal iş aparılır.

Azərbaycan ilə Amerika Birləşmiş Ştatları arasında münasibətlər uzun illərdir enerji təhlükəsizliyi, regional sabitlik, terrorizmə qarşı mübarizə və iqtisadi əməkdaşlıq kimi sahələrdə inkişaf edir. Son dövrdə bu münasibətlərin daha da dərinləşməsi iki ölkə arasında qarşılıqlı etimadın və siyasi dialoqun güclənməsinin göstəricisi kimi qiymətləndirilir. Bu istiqamətdə xüsusi əhəmiyyət daşıyan hadisələrdən biri Prezident Donald Trampla Vaşinqtonda keçirilən yüksək səviyyəli görüş olmuşdur. Daha sonra Davos Dünya İqtisadi Forumunda baş tutan növbəti görüş tərəflər arasında dialoqun davamlı xarakter aldığını nümayiş etdirmişdir. Bu görüşlərdə iqtisadi əməkdaşlıq, enerji təhlükəsizliyi, regional sülh və beynəlxalq təhlükəsizlik məsələləri geniş müzakirə olunmuşdur.

Müasir beynəlxalq münasibətlər sistemində dövlətlərin gücü yalnız onların iqtisadi və ya hərbi potensialı ilə ölçülmür. Eyni zamanda, dövlətin regional və qlobal proseslərə təsir göstərmək qabiliyyəti də əsas meyarlardan biri hesab edilir. orumda çıxışı zamanı Prezident İlham Əliyev Azərbaycanın beynəlxalq mövqeyini xarakterizə edərək ölkənin artıq regional proseslərə təsir göstərən dövlətlər sırasında yer aldığını bildirdi. Onun fikrincə, müasir dünyada dövlətin gücü yalnız hərbi imkanlarla deyil, eyni zamanda sərhədlərindən kənarda baş verən proseslərə siyasi təsir göstərə bilməsi və beynəlxalq məsuliyyət daşıması ilə ölçülür. Dövlət başçısı vurğuladı ki, Azərbaycan bu xüsusiyyətləri dəfələrlə nümayiş etdirib və məhz buna görə bir sıra beynəlxalq ekspertlər ölkəni "orta güc dövləti" kimi qiymətləndirirlər.

 Azərbaycan son illərdə öz müdafiə qabiliyyətini yalnız hərbi paradlarda nümayiş etdirməmiş, real döyüş şəraitində də sübut etmişdir. Müasir silahlı qüvvələrin formalaşdırılması, hərbi texnologiyaların yenilənməsi və peşəkar ordunun yaradılması ölkənin təhlükəsizlik strategiyasının əsas istiqamətlərindən biri olmuşdur. Bununla yanaşı, Azərbaycanın diplomatik imkanları da əhəmiyyətli dərəcədə genişlənmişdir. Ölkə regional məsələlərin həllində vasitəçilik təşəbbüsləri irəli sürür, enerji təhlükəsizliyi layihələrinin əsas iştirakçılarından biri kimi çıxış edir və beynəlxalq təşkilatlarda fəal mövqe nümayiş etdirir. Azərbaycanın sözünün və mövqeyinin beynəlxalq proseslərə təsir göstərməsi onun artan siyasi nüfuzunun göstəricisi kimi qiymətləndirilir.

  Azərbaycanın Avropa İttifaqı ilə münasibətləri də son illərdə yeni inkişaf mərhələsinə qədəm qoymuşdur. Xüsusilə enerji təhlükəsizliyi, yaşıl enerji, nəqliyyat dəhlizləri və iqtisadi əməkdaşlıq sahələrində əlaqələr əhəmiyyətli dərəcədə genişlənmişdir. Diqqətçəkən məqamlardan biri Avropa İttifaqının yüksək vəzifəli nümayəndələrinin Azərbaycana intensiv səfərləridir. Qısa müddət ərzində Avropa İttifaqı Şurasının Prezidenti, Avropa Komissiyasının Prezidenti və xarici işlər və təhlükəsizlik siyasəti üzrə ali nümayəndənin Bakıya səfərləri tərəflər arasında siyasi dialoqun intensiv xarakter aldığını göstərmişdir. Prezident İlham Əliyev çıxışında Avropa İttifaqı ilə münasibətlərə də xüsusi yer ayırdı. O bildirdi ki, Avropa Komissiyası ilə əməkdaşlığın mövcud səviyyəsi Azərbaycanda böyük məmnunluq doğurur. Dövlət başçısı qeyd etdi ki, qısa müddət ərzində Avropa İttifaqı Şurasının Prezidenti, Avropa Komissiyasının Prezidenti və Avropa İttifaqının xarici işlər və təhlükəsizlik siyasəti üzrə ali nümayəndəsinin Azərbaycana səfərləri ikitərəfli münasibətlərin intensiv və dinamik inkişaf etdiyini göstərir. Bu görüşlər zamanı enerji təhlükəsizliyi, iqtisadi əməkdaşlıq, regional sabitlik və qlobal gündəlikdə duran məsələlər ətrafında geniş fikir mübadiləsi aparılıb. Avropa İttifaqı Azərbaycanın enerji sahəsində etibarlı tərəfdaş olduğunu dəfələrlə vurğulamışdır. Xüsusilə Avropanın enerji təhlükəsizliyinin təmin edilməsində Azərbaycanın rolu son illərdə daha da artmışdır.

Azərbaycanın balanslaşdırılmış xarici siyasəti müxtəlif güc mərkəzləri ilə qarşılıqlı hörmət və milli maraqlar əsasında əməkdaşlıq qurmağa imkan yaradır. Bu siyasət ölkənin beynəlxalq etibarlılığını artırmaqla yanaşı, yeni iqtisadi imkanların yaranmasına və regional sabitliyin möhkəmlənməsinə də töhfə verir. Prezident İlham Əliyevin IV Şuşa Qlobal Media Forumunda səsləndirdiyi fikirlər Azərbaycanın müasir xarici siyasət kursunun əsas istiqamətlərini əks etdirir. Çıxışda ABŞ və Avropa İttifaqı ilə əməkdaşlığın genişləndirilməsi, regional sabitliyin möhkəmləndirilməsi, beynəlxalq tərəfdaşlığın inkişafı və Azərbaycanın qlobal siyasətdə artan roluna xüsusi diqqət yetirildi. Dövlət başçısının mesajları göstərdi ki, Azərbaycan milli maraqlara əsaslanan balanslaşdırılmış xarici siyasətini davam etdirərək həm regional, həm də beynəlxalq səviyyədə etibarlı və məsuliyyətli tərəfdaş kimi mövqeyini daha da gücləndirməyi hədəfləyir. Bütün bunlar Azərbaycanın həm regionda sabitliyin təmin olunmasına, həm də qlobal əməkdaşlıq proseslərinə mühüm töhfə verən etibarlı tərəfdaş kimi mövqeyini gücləndirir.

Nurullayeva Zenfira İslam qızı

Qara Qarayev adına Mərkəzi İncəsənət Məktəbinin xor  ixtisası üzrə müəllimi, Azərbaycan Respublikasının Əməkdar müəllimi